Myomlar rahim ve rahim ağzında görülen normal dışı
düz kas dokusu büyümeleridir. Myomlar rahimde, myometriumda (kas
tabakası) bulunan düz kas hücrelerinin anormal büyümesi ile

İlgili Bağlantılar

oluşur.
Çoğu zaman birden fazla sayıda myom olur. Myomlar her dört ila beş
kadından bir tanesinde görülür. Genellikle 30-40 yaşlarında görülen
myomlar, menapoz sonrasında küçülür. Myomlar çoğunlukla tedavi
gerektirmez. Bazen aşırı kanama, ağrı, basınç hissi, kısırlık, düşük ve
erken doğuma yol açabilir. Myomların cerrahi yolla giderilmesi bu
problemleri ortadan kaldırır.

NEDENLERİ

Artmış Östrojen Düzeyi

Myomların kesin nedeni bilinmemekle beraber, östrojenin (kadınlık
hormonu) myomların büyümesine yol açtığı düşünülmektedir. Gebelik
sırasında daha fazla östrojen salındığından myomlarda büyüme görülür.
Menapoz döneminde ise östrojen düzeyi azalır ve myomlarda küçülme
görülür.

Kalıtım

Ailesinde özellikle anne ve anneannesinde myom olan kişilerde myom gelişme şansı fazladır.

MYOM TİPLERİ

Myomlar genellikle rahimde, nadirende rahim boynunda
görülür. Myomlar subseröz (rahimin dış tabakasında), intramural
(rahimin orta tabakasında) ve submüköz (rahimin iç tabakasında)
olabilir.

BULGULAR

Birçok myom hiç bulgu vermez. Hastaların üçte birinde anormal vajinal kanama, basınç hissi, kasık ağrısı yakınmaları vardır.

Anormal Kanama

Anormal kanama myomu olan hastalarda en çok görülen yakınmadır. Büyük
myomlar rahim içinde adet döneminde dökülen yüzeyi arttırdıkları için
fazla ve uzun süren adet kanamasına neden olurlar. Myomların
endometriuma (rahimin iç tabakasına) bası yapmasından dolayıda
kanamalar görülür. Anormal kanama rahim kanseri gibi nedenlerden de
oluşabileceği için hastalara detaylı inceleme yapılmalıdır.

Ağrı

Myomlar hızla büyümeye başladığında, kan akımı yetersiz kalır ve
dejenere olarak yok olurlar. Bu gelişme kramp tarzında hissedilen
ağrıya neden olur.

Baskıya bağlı yakınmalar

Büyük myomlar mesane (idrar torbası), üreter (idrar
yolu) ve rektum (makat) gibi organlara bası yaparak çeşitli yakınmalara
neden olur. Azalan mesane kapasitesine bağlı olarak idrara sık gitme
yakınması olur. Eğer myoma bağlı bası düzeltilmezse böbrekler zarar
görebilir. Rahimin alt bölgesindeki myomlar kalın barsaklar ve rektuma
bası yapar. Böylelikle barsak hareketleri güçleşir, kabızlık ve
hemoroidler (basur) oluşabilir.

MYOMLAR VE KISIRLIK

Rahim içinde bulunan myomlar kısırlığa neden olabilir. Kısır hastaların
% 2-3 ünde kısırlık nedeni myomlardır. Myomlar endometriumda (rahimin
iç tabakası) değişikliklere neden olduğundan, döllenen yumurtaların
rahme tutunmasını engelleyebilir. Bunun ötesinde Fallop tüplerine bası
yaparak, spermin yumurtaya erişmesini ve dolayısı ile döllenmeyi
engeller. Myomlar çıkarıldıktan sonra elde edilen gebelik oranları
hasta yaşı, gebeliğe engel olan diğer nedenlerin bulunmasına,
yumurtlama durumuna ve tüplerin durumuna bağlı olmasına rağmen
genellikle yüksektir.

MYOMLAR VE DÜŞÜK

Myomu olan kadınlarda düşük oranları %40 gibi yüksek oranlarda
olabilir. Döllenme ve döllenen embryoların rahme tutunması gerçekleşse
dahi gebelikte artan östrojene (kadınlık hormonu) bağlı olarak dahada
büyüyen myomlar düşüklere yol açar. Endometrial doku ve rahmin
kanlanmasındaki değişikliklerde erken düşüklere neden olur. Myomlar
ayrıca erken doğumada neden olabilir. Myomların cerrahi ile
çıkarılmasından sonra, önceden myoma bağlı düşük yapan hastaların %80′i
sağlıklı çocuk sahibi olur.

MYOMLAR VE KANSER

Myomu olan hastarda kanser gelişme riski (1/10000) onbinde birdir.
Özellikle menapozdan sonra myomlarda ani büyüme görülmesi kanser
şüphesini doğurur. Böyle durumlarda rahim çıkarılmalıdır.

TANI

Basit jinekolojik muayene ile myomların tanısı konulabilir. Myomlar
erken gebelik, yumurtalık tümörleri ve barsak tümörleri ile
karışabildiğinden hastalara mutlaka detaylı inceleme yapılmalıdır.
Myomların tanısında aşağıdaki yöntemler kullanılır.

Ultrason yüksek frekanstaki ses dalgalarını kullanarak üreme
organlarının görüntülenmesini sağlar. Fakat myomlar 1 cm’den küçük veya
çok büyük ise ultrason ile inceleme sağlıklı sonuç vermeyebilir.

Bilgisayarlı Tomografi ile rahmin üç boyutlu görüntüsü elde edilir, myomların tanısında bu yönteme genellikle gerek duyulmaz.

Magnetik Rezonans myomların tanısında nadiren başvurulan bu yöntem myomun büyüklüğü ve yeri hakkında fikir verir.

Histerosalpingografi (HSG-rahim filmi) adı verilen
inceleme ile rahim ve fallop tüplerine verilen özel bir boya ile bu
yapılar değerlendirilir. Rahim ve tüplerdeki anormalliklerin tanısına
imkan veren bu yöntem ile myomlarında tanısı konur.

Diagnostik Histeroskopi incelemesinde histeroskop
denen teleskopik cihaz ile rahim içi değerlendirilir. Lokal anestezi
altında uygulanabilen bu yöntem ile aynı zamanda myomlar çıkartılabilir.

Diagnostik Laparoskopi ile myomların tanısı konur, ve
tedavisi yapılabilir. Karından laporoskop denilen teleskopik cihaz ile
girilerek pelvik yapılar değerlendirilir. Genel anestezi altında
yapılan işlem esnasında histeroskopide uygulanabilir.

TEDAVİ

Düzenli Takip

Tüm myomların cerrahi ile çıkarılmasına gerek yoktur. Ağrı, basınç
hissi, düzensiz ve aşırı kanama yakınmaları olmayan hastaların düzenli
kontrolleri yapılarak myom boyutları takip edilir. İleride gebelik
düşünen hastalar veya menapoza girecek hastalar bu şekilde takip edilir.

Cerrahi

Yakınmalara yol açan ve hızla büyüyen myomlar cerrahi olarak
çıkarılmalıdır. Rahim bırakılarak sadece myomların çıkarıldığı
ameliyatlara myomektomi denir. Myomun yeri ve büyüklüğü cerrahi işlemin
tipini belirler.

Cerrahi Histeroskopi

Rahimde yerleşen myomlar cerrahi histeroskopi ilede çıkarılabilir.
Rahme yerleştirilen histeroskop ile sadece rahim içinde yerleşen
myomlar çıkarılır. İşlem basittir ve komplikasyon nadir görülür.

Cerrahi Laparoskopi

Cerrahi laparoskopi rahimin dış duvarında yerleşen myomların
çıkarılması için uygulanabilir. İnce bir kesiden laporoskop ile karın
içine girilir, ve myomlar çıkarılır. Hastalar genellikle iki gün içinde
iyileşir.

Laparatomi

Myomlar çok büyük veya çok sayıda ise diğer yöntemelere göre daha büyük
bir girişim olan laparatomi uygulanabilir. Hastanın cerrahiden sonra
iyileşmesi dört ila altı haftayı bulur. Laparotomi geçiren hastalar
ileride doğum yaparlarsa sezeryan yapılması gerekebilir.

Myomların çikarılması için uygulanan işlemlerin riskleri

Myomektomi sırasında dikkat edilmesi gerekenler;
kanamanın minimal düzeyde olması ve ileride kısırlığa yol açabilecek
yapışıklıkların oluşmamasıdır.

Myomektomi sonrasında bazı hastalarda tekrar myom oluşabilir ve ileriki yıllarda histerektomi (rahimin alınması) gerekebilir.

Histerektomi

Hızla büyüyen ve yakınmalara yol açan myomları olan, ileride gebelik
düşünmeyen hastalara histerektomi (rahmin alınması) uygulanabilir.

Myomların Tıbbi Tedavisi

GnRH analogları diye adlandırılan bir grup ilaç myomların boyutlarını
küçültmek için kullanılabilir. Bu ilaçlar uzun süreli kullanıldığında
kemik kaybına yol açar. Bu ilaçlar cerrahi öncesinde myomları küçültmek
için kullanılabilir. Menapoz benzeri yan etkiler oluşturan bu ilaçlar
sıcak basması, vajinal kuruluk ve kemik kaybına neden olur.

MYOMLARIN DONDURULMASI : KRİOTERAPİ

Yale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum
Bölümü’nün yaptıkları bir çalışmada myomların artık ameliyatla
alınmasının gerekli olmadığı, dondurularak tedavi edilebilecekleri
gösterildi. Amerikan Üreme Sağlığının 1996 yılında Bostonda yapılan
toplantısında bu calışmanın ilk sonuçları tebliğ edildi. Bu tedavide
myom üzerine özel bir prob ile ulaşılarak -196 C soğukluktaki bir sıvı
nitrojen kaynağı ile myomlar dondurulabiliyor ve canlılıklarına son
verilerek ufalmaları sağlanabiliyor. Bu tedavi sayesinde myomların
ameliyatla alınmalarına gerek kalmıyor, kan kaybı ve ciddi ameliyat
riskleri ve ameliyat sonrası yapışıklıklar gibi komplikasyonlardan
kaçınılmış oluyor. Bu çalışma halen devam etmekte. Aynı hekimler ile
Cincinati’de düzenlenen 1997′deki yıllık kongrede tekrar bu konuyu
tartışma imkanı bulduk ve çalışmalararının devam etmekte olduğunu, bir
süre sonra tamamlanacağını ve sonuçlarının çok başarılı olduğunu
öğrendik. Bakarsınız yakın bir gelecekte myomlarım ameliyatla nasıl
alınacağından çok, nasıl dondurulabileceğini tartışacağız.